Platina, ook wel platinum genoemd, is een grijswit overgangsmetaal met het symbool Pt en atoomnummer 78. Platina roest nauwelijks, kan extreme hitte verdragen en werkt uitzonderlijk goed als katalysator. Die combinatie maakt het gewild, er zijn niet veel metalen die op zoveel fronten tegelijk uitblinken. Het werd al lang gebruikt door de oorspronkelijke bewoners van Amerika, ruim voordat Europese schrijvers er melding van maakten. Rond 1500 beschreef Julius Caesar Scaliger het als een merkwaardig metaal uit het gebied van het huidige Panama en Mexico, een stofje dat zich amper liet smelten. De Spanjaarden noemden het vervolgens platino, letterlijk een soort zilvertje, omdat ze het aanvankelijk vooral zagen als lastige vervuiling tussen het zilvererts.
Pas in de achttiende eeuw kreeg platina echt een plaats in de wetenschap. Antonio de Ulloa bracht platinahoudend materiaal mee uit Peru, al liep dat verhaal nogal omslachtig door onderscheppingen op zee. Niet lang daarna wist Charles Wood het metaal afzonderlijk te isoleren. Sindsdien is duidelijk geworden waarom platina waardevol is, het is zeldzaam, lastig te winnen en tegelijk onmisbaar in allerlei toepassingen, van auto katalysatoren tot luxe sieraden.
Prijzen per T.oz
| Datum | Open | Hoog | Laag | Slot | Verandering | % Verandering |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 15 juni 2026 | 1.760,84 USD | 1.819,30 USD | 1.756,42 USD | 1.767,28 USD | +6,10 | +0,35% |
| 14 juni 2026 | 1.741,13 USD | 1.764,00 USD | 1.737,05 USD | 1.761,18 USD | +50,48 | +2,95% |
| 12 juni 2026 | 1.722,34 USD | 1.741,12 USD | 1.690,98 USD | 1.710,70 USD | -11,65 | -0,68% |
| 11 juni 2026 | 1.643,08 USD | 1.731,20 USD | 1.637,77 USD | 1.722,35 USD | +79,15 | +4,82% |
| 10 juni 2026 | 1.714,37 USD | 1.718,95 USD | 1.640,42 USD | 1.643,20 USD | -71,14 | -4,15% |
| 09 juni 2026 | 1.750,48 USD | 1.784,47 USD | 1.702,38 USD | 1.714,34 USD | -36,20 | -2,07% |
| 08 juni 2026 | 1.789,47 USD | 1.796,45 USD | 1.733,15 USD | 1.750,54 USD | -38,88 | -2,17% |
| 07 juni 2026 | 1.768,07 USD | 1.792,40 USD | 1.766,20 USD | 1.789,42 USD | +18,27 | +1,03% |
| 05 juni 2026 | 1.886,80 USD | 1.902,80 USD | 1.770,00 USD | 1.771,15 USD | -115,08 | -6,10% |
| 04 juni 2026 | 1.864,60 USD | 1.902,90 USD | 1.858,25 USD | 1.886,23 USD |
Beleggen in platina is voor veel mensen niet de eerste ingeving. Goud steelt meestal de show, en zilver krijgt de aandacht van de hobbybelegger. Maar platina kan interessant zijn voor wie spreiding zoekt binnen edelmetalen en daarnaast blootstelling wil aan de industriële vraag.
De prijs van platina wordt bepaald op de wereldmarkt, waar kopers en verkopers continu bied en laat afgeven. Het verschil daartussen mondt uit in de spotprijs, de middenkoers die beleggers vaak als referentie gebruiken. Handel loopt vrijwel de hele dag door via internationale markten in onder meer New York, Londen, Zürich, Tokyo, Sydney en Hong Kong. Daardoor kan de prijs van platina baren en munten stevig meeschommelen. Ook valuta spelen een rol. Een dalende dollar kan een heel ander beeld geven dan de prijs in euro's, dus wie vanuit Nederland kijkt, moet altijd even verder kijken dan alleen de kale dollarquote.
Je kunt in platina stappen via fysiek metaal, denk aan baren of beleggingsmunten, maar ook via ETF's of aandelen van mijnbouwbedrijven. Fysiek bezit voelt voor sommigen tastbaarder, terwijl beursproducten juist handiger zijn voor wie snel wil in- en uitstappen. Wat je kiest hangt af van je doel.
De platinaprijs staat zelden stil. Het ene moment krijgt het metaal wind mee door een krap aanbod, het volgende moment drukt een sterke dollar de koers weer omlaag. Vraag en aanbod blijven de motor, maar daar omheen hangt een hele reeks aan invloeden, renteverwachtingen, inflatiezorgen, industriële vraag, geopolitieke spanningen en sentiment op de grondstoffenmarkten.
In de jaren 2000 schoot de prijs flink omhoog, vooral door stevige vraag vanuit de auto industrie en andere industriële toepassingen. Tijdens de financiële crisis van 2008 volgde vervolgens een harde terugval, wat nog maar eens liet zien dat platina niet alleen een edelmetaal is, maar ook sterk verbonden blijft met de economische cyclus. In 2026 stonden de platinum futures rond de 1.760 dollar per ounce, het laagste niveau sinds december 2025. Dat had onder meer te maken met bredere zwakte in de markt voor edelmetalen, zelfs terwijl spanningen in het Midden Oosten tijdelijk afnamen. Tegelijk bleef de Straat van Hormuz feitelijk afgesloten, waardoor zorgen over energie en inflatie bleven rondzingen. Een sterkere dollar en hogere Amerikaanse obligatierentes zetten extra druk op metalen zonder rentevergoeding. Toch kreeg platina nog wat steun van een aanhoudend aanbodtekort. De World Platinum Investment Council rekent namelijk op een vierde opeenvolgend tekort in 2026, vooral door beperkte productie bij grote leveranciers terwijl de industriële vraag redelijk overeind blijft.
Handel in platina loopt vooral via de New York Mercantile Exchange, de Tokyo Commodity Exchange en de London Bullion Market. Futures worden doorgaans verhandeld in contracten van 50 troy ounce (To). Belangrijk om te onthouden, marktprijzen op koerspagina's zijn vooral een nuttige graadmeter en geen heilige waarheid. Ze komen vaak van externe dataleveranciers en dienen vooral als referentie, niet als koopsein.
Platina dankt zijn status niet alleen aan schaarste, maar vooral aan bruikbaarheid. In sieraden is het geliefd door de heldere glans, slijtvastheid en lange levensduur. In auto's wordt platina gebruikt in katalysatoren om de uitstoot van schadelijke stoffen zoals CO en NOx te verlagen.
In de chemische industrie helpt het bij processen voor kunstmest, salpeterzuur en explosieven, vaak in de vorm van platinagaas dat ammoniak helpt oxideren. Ook in de petrochemie speelt het een rol bij raffinage en de productie van brandstoffen met hoge octaangetallen. Verder duikt platina op in glasovens, smeltkroezen en toepassingen waar hitte en corrosie een gewone werkdag zijn.
Omdat de uitzetting van platina sterk lijkt op die van bepaalde glassoorten, is het handig bij het sealen van glaselektroden. In sensortechniek is platinadraad al helemaal een vaste waarde. Pt100 en Pt1000 elementen worden veel gebruikt als nauwkeurige temperatuursensoren, terwijl thermokoppels met platina en rodium geschikt zijn voor temperaturen tot ongeveer 1800 graden Celsius.
Ook in de medische wereld is platina belangrijk. Legeringen met iridium worden gebruikt in pacemaker elektroden en chirurgische implantaten, en de verbinding cisplatine wordt ingezet bij bepaalde vormen van kanker. Zelfs in de geschiedenis van meten en wegen liet platina een spoor achter, de oude standaardmeter in Parijs bestond ooit uit een legering van 90 procent platina en 10 procent iridium.
Platina is niet alleen zeldzaam, het is ook lastig en duur om uit de grond te halen. Het grootste deel van de wereldproductie komt uit Zuid Afrika, goed voor meer dan driekwart van het totaal. Rusland volgt op ruime afstand, daarna komen landen als Canada, de Verenigde Staten, Colombia en Zimbabwe. Veel alternatieven zijn er dus niet, en juist die concentratie maakt de markt gevoelig voor politieke spanningen, stakingen, logistieke verstoringen en productieproblemen.
Het delven van platina is zeer arbeidsintensief. Voor één ounce, ongeveer 31,1 gram, is grofweg tien ton erts nodig. Daarna ben je nog weken bezig met verwerking en raffinage voordat je echt zuiver metaal overhoudt. Platina wordt vaak gewonnen als bijproduct van nikkel en koper, wat betekent dat het aanbod niet alleen afhangt van de platina vraag zelf, maar ook van de bredere mijnbouwsector.
In de negentiende eeuw slaagden Engelse chemici erin om zuiver platina te winnen met koningswater, een mengsel van zoutzuur en salpeterzuur, ook wel aqua regia genoemd. Die basis leeft nog steeds voort in moderne raffinage, al is het proces intussen veel verder verfijnd. Tegenwoordig wordt het erts eerst geconcentreerd en daarna chemisch geraffineerd, vaak met zuren en elektrolyse, tot een zuiverheid van ongeveer 99,95 procent. Vervolgens wordt het gegoten tot baren, verwerkt in munten zoals de Platinum Eagle of Maple Leaf of gebruikt in industriële producten. Door die intensieve keten, van mijn tot eindproduct, blijft platina een metaal met een stevig prijskaartje en een heel eigen plek in de wereld van grondstoffen en beleggingen.
Wil je gemakkelijk Bitcoin en altcoins kopen? Bij Bitvavo doe je dat snel met iDeal. Handelskosten tussen 0% en 0,25%, en de grootste keuze aan crypto. DNB-geregistreerd, dus veilig. Maak een account, stort geld en begin meteen. Klik hieronder en meld je aan!